خاطره نفسانى خاطره نفسانى همان خاطره‌اى است كه هرگاه نفس از نعمت طهارت و تزكيه و تسليم بودن واقعى برخوردار گردد سرانجام خاطرهء آن به راحتى و آسايش منتهى خواهد شد براى اينكه نفس با برخوردارى از نعمت تزكيه آسايش خود را در انواع عبادات و صنوف خيرات مشاهده مىكند و هرگاه خبيث و پليد گردد اماره بالسوء خواهد بود كه آدمى را پيوسته به كارهاى ناپسند مىخواند . و هرگاه نفس از مقام تزكيه برخوردار شود خاطره‌هاى پسنديدهء خواهد داشت و نشان اين‌گونه خاطرات آن است كه در دل خود احساس راحتى و اطمينان خاطر مىنمايد و از ايمنى كامل در خود بهره‌ور مىگردد و هرگاه نفس تزكيه نشده باشد نفس مذموم و ناپسند است و علامت آن است كه در دل خود احساس ناراحتى و در سينه‌اش احساس تنگى و در اعضاء و جوارحش احساس دردمندى و در باطن خود احساس بيمناكى مىنمايد و نفس بيمناك همواره با منكرات و ناراحتيها بسر مىبرد و كودكى را ماند كه هرگاه تخم مرغ يا سوزنى را سرقت نمايد به شدت بيمناك است و از سرانجام كار خود هراسان است و صاحب چنان نفسى به پايه‌اى از بيچارگى رسيده كه گويا دنيا و آخرت و موجودات آنها را معترض عليه خود مشاهده مىكند .